Core Web Vitals, Google'ın bir sayfanın kullanıcı deneyimini ölçmek için kullandığı üç temel metrikten oluşur. Bu metrikler soyut teknik değerler değil; kullanıcının sayfayı açtığında gerçekte ne hissettiğini sayısallaştırma girişimidir: Sayfa ne kadar hızlı göründü? Tıkladığımda tepki verdi mi? Okurken içerik zıpladı mı?
Bu rehberde üç metriği tek tek ele alacak, hangi eşik değerlerin "iyi" kabul edildiğini gösterecek ve her biri için uygulanabilir çözümler sunacağız.
Core Web Vitals metrikleri ve eşik değerleri
Google, her metrik için üç seviye tanımlar. Bir sayfanın "geçer" sayılabilmesi için gerçek kullanıcıların %75'inin iyi eşiğin altında deneyim yaşaması gerekir.
| Metrik | Ne ölçer? | İyi | İyileştirilmeli | Zayıf |
|---|---|---|---|---|
| LCP | En büyük içeriğin görünme süresi | ≤ 2,5 sn | 2,5 – 4,0 sn | > 4,0 sn |
| INP | Etkileşime yanıt verme süresi | ≤ 200 ms | 200 – 500 ms | > 500 ms |
| CLS | Beklenmedik düzen kayması | ≤ 0,1 | 0,1 – 0,25 | > 0,25 |
1. LCP (Largest Contentful Paint) — "Sayfa ne zaman göründü?"
LCP, görünür alandaki en büyük içerik öğesinin ekrana çizilme süresini ölçer. Bu öğe genellikle hero görseli, büyük bir başlık ya da video kapak görselidir.
LCP'yi bozan tipik nedenler
- Yavaş sunucu yanıtı (TTFB): Sunucu ilk baytı geç gönderiyorsa geri kalan her şey gecikir.
- Render engelleyen kaynaklar:
<head>içindeki senkron CSS ve JavaScript dosyaları çizimi durdurur. - Optimize edilmemiş görseller: 2 MB'lık bir hero görseli tek başına LCP'yi saniyelerce geciktirir.
- İstemci tarafı render: İçerik JavaScript ile oluşturuluyorsa tarayıcı önce JS'i indirip çalıştırmak zorundadır.
Uygulanabilir çözümler
- LCP öğesini önceden yükleyin. Hero görseline
fetchpriority="high"ekleyin ve<link rel="preload">ile öne alın. - LCP görselini asla lazy-load yapmayın. Bu en sık yapılan hatadır:
loading="lazy"ekranın üstündeki görsele uygulandığında LCP belirgin şekilde kötüleşir. Lazy-load yalnızca ekran altındaki görseller içindir. - Modern görsel formatı kullanın. WebP veya AVIF, JPEG'e göre %30-50 daha küçük dosya boyutu sağlar.
- Duyarlı görseller sunun.
srcsetvesizesile mobil cihaza 1600 piksellik görsel göndermeyin. - Kritik CSS'i satır içine alın, geri kalanını ertelenmiş şekilde yükleyin.
- TTFB'yi düşürün. Sunucu tarafı önbellekleme, CDN kullanımı ve veritabanı sorgu optimizasyonu ilk baytı hızlandırır.
2. INP (Interaction to Next Paint) — "Tıkladığımda tepki verdi mi?"
INP, Mart 2024'te FID'in yerini aldı ve çok daha katı bir metriktir. Sayfa ömrü boyunca gerçekleşen tüm etkileşimleri (tıklama, dokunma, klavye girdisi) ölçer ve en kötüye yakın olanı raporlar.
Bir etkileşimin süresi üç aşamadan oluşur: giriş gecikmesi (tarayıcı meşgul mü?), işleme süresi (olay dinleyicileri ne kadar çalıştı?) ve sunum gecikmesi (ekran ne zaman güncellendi?).
INP'yi bozan tipik nedenler
- Ana iş parçacığını (main thread) uzun süre bloke eden JavaScript görevleri.
- Ağır üçüncü taraf betikleri: sohbet widget'ları, ısı haritaları, çoklu reklam ve takip kodları.
- Her etkileşimde tüm sayfayı yeniden render eden verimsiz bileşen yapıları.
- Çok büyük DOM ağaçları (binlerce düğüm), çünkü her stil hesaplaması pahalılaşır.
Uygulanabilir çözümler
- Uzun görevleri bölün. 50 ms'yi aşan işleri
setTimeout,requestIdleCallbackveyascheduler.yield()ile parçalayın; böylece tarayıcı araya girip kullanıcıya yanıt verebilir. - Üçüncü taraf betiklerini denetleyin. Her birinin gerçek katkısını sorgulayın; gerekmeyenleri kaldırın, gerekenleri
async/deferile geciktirin. - Görsel geri bildirimi hemen verin. Ağır işlem başlamadan önce buton durumunu güncelleyin; kullanıcı "tepki aldığını" hisseder.
- DOM boyutunu küçültün. Uzun listelerde sanallaştırma (virtual scrolling) kullanın.
- Gereksiz yeniden render'ları önleyin. Bileşen bazlı çerçevelerde memoizasyon ve doğru durum yönetimi INP'yi doğrudan iyileştirir.
3. CLS (Cumulative Layout Shift) — "İçerik zıplıyor mu?"
CLS, sayfa yüklenirken içeriğin beklenmedik şekilde yer değiştirmesini ölçer. Okumaya başladığınız metnin aniden aşağı kayması ya da tam tıklayacakken butonun yer değiştirmesi bu metriğin konusudur.
CLS'i bozan tipik nedenler
- Boyutu belirtilmemiş görseller ve iframe'ler. Tarayıcı yer ayıramaz, görsel gelince içerik aşağı itilir.
- Dinamik olarak eklenen içerik: reklamlar, banner'lar, çerez bildirimleri, "üye ol" şeritleri.
- Web fontları: Yazı tipi geç yüklendiğinde metin yeniden çizilir (FOUT/FOIT) ve düzen kayar.
- Animasyonlarda
top/leftgibi düzen tetikleyen özelliklerin kullanılması.
Uygulanabilir çözümler
- Her görsele
widthveheightverin ya da CSSaspect-ratiokullanın. Bu tek başına CLS sorunlarının büyük kısmını çözer. - Reklam ve widget alanlarına önceden yer ayırın (min-height ile rezerve alan).
- Fontları
font-display: swapile yükleyin ve kritik fontları preload edin. Yedek font metriklerinisize-adjustile eşleyerek kaymayı azaltabilirsiniz. - Yeni içeriği mevcut içeriğin üstüne değil altına ekleyin — kullanıcı etkileşimiyle tetiklenmediği sürece.
- Animasyonlarda
transformkullanın; bu özellik düzeni yeniden hesaplatmaz.
Core Web Vitals nasıl ölçülür?
Ölçümde iki farklı veri türü vardır ve ikisini karıştırmak yaygın bir hatadır.
Saha verisi (gerçek kullanıcılar)
- Google Search Console → Core Web Vitals raporu: Sitenizin tamamını URL grupları hâlinde gösterir. Sıralamayı etkileyen veri budur.
- CrUX (Chrome User Experience Report): Gerçek Chrome kullanıcılarından toplanan 28 günlük veri.
- PageSpeed Insights üst bölümü: Varsa o URL'nin saha verisini gösterir.
Laboratuvar verisi (simülasyon)
- Lighthouse / PageSpeed Insights alt bölümü: Anlık, tekrarlanabilir ölçüm. Not: Lighthouse INP ölçemez; onun yerine TBT (Total Blocking Time) vekil metrik olarak kullanılır.
- Chrome DevTools → Performance paneli: Uzun görevleri ve düzen kaymalarını tek tek görebilirsiniz.
Önemli: Google sıralamada saha verisini kullanır. Lighthouse'ta 100 puan almak, gerçek kullanıcılarınız yavaş cihazlardaysa yeterli değildir.
Önceliklendirme: neyi önce düzeltmeli?
Sınırlı geliştirme kaynağıyla çalışıyorsanız şu sırayı öneririz:
- En çok trafik alan şablonlardan başlayın. Tek bir ürün sayfasını değil, tüm ürün şablonunu düzeltirsiniz.
- Önce CLS'i çözün. Genellikle en ucuz düzeltmedir (görsel boyutları) ve kullanıcı memnuniyetine etkisi anında görülür.
- Sonra LCP'ye geçin. Görsel optimizasyonu ve preload çoğu sitede tek başına hedefe ulaştırır.
- En son INP'yi ele alın. Genellikle en fazla geliştirme eforu gerektiren metrik budur.
Sık yapılan 5 hata
- Ekran üstü görsele lazy-load uygulamak. LCP'yi doğrudan bozar.
- Sadece ana sayfayı optimize etmek. Trafiğin çoğu iç sayfalardan gelir.
- Laboratuvar skoruna takılmak. Saha verisi iyileşmeden sıralama etkisi beklemeyin.
- Değişiklikten sonra hemen sonuç beklemek. Saha verisi 28 günlük ortalamadır; sabır gerekir.
- Üçüncü taraf betiklerini sorgulamamak. Çoğu sitede INP'nin baş sorumlusu bunlardır.
Site hızının kullanıcı deneyimine etkisi
Site hızı, kullanıcı deneyiminin en önemli unsurlarından biridir. Hızlı yüklenen bir site, kullanıcıların içeriğe hızlıca ulaşmasını ve sitede kalmasını sağlar; yavaş yüklenen bir site ise kullanıcıların sabırsızlanıp siteyi terk etmesine yol açar. Bu yüzden site hızı, hem kullanıcı memnuniyeti hem iş sonuçları açısından kritik önemdedir. Site hızının kullanıcı deneyimine etkisini anlamak, hız iyileştirmesinin önemini kavramanın temelidir.
Bu etki, doğrudan davranışı belirliyor. Kullanıcılar, hızlı bir site deneyimi bekler; bir sayfa yavaş yüklendiğinde, kullanıcıların önemli bir bölümü beklemeyi bırakıp ayrılır. Bu, hem kaybedilen ziyaretçi hem kaybedilen fırsat anlamına gelir. Site hızının kullanıcı deneyimine ve davranışına etkisini anlamak, hız iyileştirmesine yatırım yapmanın ve kullanıcıları sitede tutmanın önemini kavramanın temelidir.
Core Web Vitals metriklerini anlamak
Core Web Vitals, site deneyiminin kalitesini ölçen bir dizi metriktir. Bu metrikler; sayfanın ne kadar hızlı yüklendiğini, ne kadar hızlı etkileşime hazır hale geldiğini ve yüklenirken görsel olarak ne kadar kararlı olduğunu ölçer. Bu metrikleri anlamak, sitenizin deneyim kalitesini değerlendirmenin ve iyileştirmenin temelidir. Core Web Vitals, kullanıcı deneyiminin nesnel bir ölçüsüdür.
Bu metrikler, deneyimi somut biçimde ölçüyor. Core Web Vitals, kullanıcı deneyiminin soyut bir kavram olmaktan çıkıp ölçülebilir hale gelmesini sağlar; bu, hangi alanların iyileştirilmesi gerektiğini net biçimde gösterir. Bu yüzden bu metrikleri izlemek değerlidir. Core Web Vitals metriklerini anlamak ve düzenli izlemek, sitenizin kullanıcı deneyimi kalitesini nesnel biçimde değerlendirmenin ve iyileştirme alanlarını belirlemenin temelidir.
Görsel optimizasyonunun rolü
Site hızını etkileyen en önemli faktörlerden biri, görsellerdir. Büyük boyutlu, optimize edilmemiş görseller, sayfanın yüklenmesini önemli ölçüde yavaşlatır; görselleri uygun boyutta ve formatta optimize etmek, sayfa hızını belirgin biçimde iyileştirir. Görsel optimizasyonu, hız iyileştirmesinin en etkili yollarından biridir. Görsel optimizasyonunun rolünü anlamak, sayfa hızını iyileştirmenin temelidir.
Bu optimizasyon, hem boyut hem format kontrolü gerektiriyor. Görselleri uygun boyutlara küçültmek, modern ve verimli formatlar kullanmak ve gereksiz görsel yükünü azaltmak, sayfa yükleme süresini önemli ölçüde kısaltır; bu, hem hızı hem kullanıcı deneyimini iyileştirir. Bu yüzden görsel optimizasyonu önceliklidir. Görsel optimizasyonunun rolünü anlamak ve görselleri uygun boyut ve formatta optimize etmek, sayfa hızını belirgin biçimde iyileştirmenin en etkili yollarından biridir.
Sunucu yanıt süresini iyileştirmek
Site hızının temel bir bileşeni, sunucu yanıt süresidir. Sunucunuz, bir sayfa talebine ne kadar hızlı yanıt verirse, sayfa o kadar hızlı yüklenmeye başlar; yavaş bir sunucu yanıtı ise tüm yükleme sürecini geciktirir. Sunucu yanıt süresini iyileştirmek, hız iyileştirmesinin temel bir parçasıdır. Sunucu yanıt süresi, hızın başlangıç noktasıdır.
Bu iyileştirme, altyapı kalitesini gerektiriyor. Kaliteli bir barındırma hizmeti, optimize edilmiş bir sunucu yapılandırması ve verimli bir arka uç, sunucu yanıt süresini kısaltır; bu, sayfa yüklemesinin hızlı başlamasını sağlar. Bu yüzden sunucu kalitesi önemlidir. Sunucu yanıt süresini iyileştirmek ve kaliteli bir altyapıya yatırım yapmak, sayfa yüklemesinin hızlı başlamasının ve genel site hızının temelidir.
Önbelleklemenin gücü
Site hızını iyileştirmenin güçlü bir yolu, önbelleklemedir. Önbellekleme, sayfa içeriğinin bir kopyasının saklanmasını ve tekrar eden ziyaretlerde bu kopyanın hızlıca sunulmasını sağlar; bu, sayfanın her seferinde sıfırdan oluşturulmasını önler ve yükleme süresini kısaltır. Önbellekleme, hız iyileştirmesinin etkili bir aracıdır. Önbelleklemenin gücünü anlamak, site hızını iyileştirmenin temelidir.
Bu önbellekleme, tekrar eden yükü azaltıyor. İçeriğin önbelleğe alınması, hem sunucu yükünü hafifletir hem kullanıcıya sayfayı daha hızlı sunar; bu, özellikle tekrar eden ziyaretlerde belirgin bir hız kazancı sağlar. Bu yüzden önbellekleme değerlidir. Önbelleklemenin gücünü anlamak ve etkili bir önbellekleme stratejisi uygulamak, sayfa yükleme süresini kısaltmanın ve site hızını iyileştirmenin etkili bir yoludur.
Kod ve kaynak optimizasyonu
Site hızını etkileyen bir diğer faktör, sayfanın kod ve kaynaklarıdır. Şişkin, optimize edilmemiş kod ve gereksiz kaynaklar, sayfanın yüklenmesini yavaşlatır; kodu sadeleştirmek, gereksiz kaynakları kaldırmak ve kaynakları optimize etmek, sayfa hızını iyileştirir. Kod ve kaynak optimizasyonu, hız iyileştirmesinin teknik bir parçasıdır. Verimli kod, hızlı bir sitenin temelidir.
Bu optimizasyon, verimliliği artırıyor. Sayfanın kodunu ve kaynaklarını optimize etmek — gereksiz olanları kaldırmak, kalanları verimli hale getirmek — sayfanın daha hafif ve hızlı yüklenmesini sağlar; bu, hem hızı hem kullanıcı deneyimini iyileştirir. Bu yüzden kod optimizasyonu önemlidir. Kod ve kaynak optimizasyonu yapmak, gereksiz yükü kaldırmak ve kalan kaynakları verimli hale getirmek, sayfanın hafif ve hızlı yüklenmesinin temelidir.
Üçüncü taraf kaynaklarını yönetmek
Site hızını etkileyen ama sık gözden kaçan bir faktör, üçüncü taraf kaynaklarıdır. Sayfanıza eklenen dış betikler ve araçlar, faydalı olsalar da, sayfa hızını olumsuz etkileyebilir; bu kaynakları dikkatli seçmek ve yönetmek, hızı korumanın bir parçasıdır. Üçüncü taraf kaynaklarını yönetmek, site hızını korumanın temelidir. Dış kaynaklar, hızı sessizce etkiler.
Bu yönetim, denge gerektiriyor. Üçüncü taraf araçlar değer katabilir; ancak her biri bir hız maliyeti taşır. Bu yüzden yalnızca gerçekten gerekli olanları eklemek ve onların etkisini izlemek, hem faydayı hem hızı dengede tutmayı sağlar. Üçüncü taraf kaynaklarını dikkatli seçmek ve yönetmek, sayfaya değer katan araçlarla site hızı arasında doğru dengeyi kurmanın ve hızı korumanın temelidir.
Mobil hız optimizasyonu
Kullanıcıların çoğu siteleri mobil cihazlardan ziyaret ettiği için, mobil hız optimizasyonu kritik önemdedir. Mobil cihazlar genellikle daha sınırlı işlem gücüne ve bağlantı hızına sahiptir; bu yüzden sitenin mobilde hızlı yüklenmesi için özel bir dikkat gerekir. Mobil hız optimizasyonu, kullanıcıların çoğunluğu için iyi bir deneyim sağlamanın temelidir. Mobil hız, çoğunluğun deneyimini belirler.
Bu optimizasyon, mobil koşulları dikkate almayı gerektiriyor. Siteyi mobil cihazların koşullarına — sınırlı güç, değişken bağlantı — göre optimize etmek, mobil kullanıcıların hızlı ve sorunsuz bir deneyim yaşamasını sağlar; bu, kullanıcıların çoğunluğunu memnun eder. Bu yüzden mobil hız önceliklidir. Mobil hız optimizasyonu yapmak ve siteyi mobil koşullara göre optimize etmek, kullanıcıların çoğunluğuna hızlı ve iyi bir deneyim sunmanın temelidir.
Hızı sürekli izlemek
Site hızı, tek seferlik bir iş değil, sürekli izleme gerektiren bir alandır. Site güncellemeleri, yeni içerikler veya eklenen araçlar, zamanla hızı etkileyebilir; bu yüzden hızı düzenli izlemek ve sorunları erken yakalamak, sitenin sürekli hızlı kalmasını sağlar. Hızı sürekli izlemek, site hızını korumanın temelidir. İzleme, hızı sürdürmenin aracıdır.
Bu izleme, hız sağlığını koruyor. Site hızını düzenli olarak ölçmek ve değişiklikleri izlemek, bir yavaşlama oluştuğunda onu hızlıca fark edip gidermeyi sağlar; böylece site sürekli hızlı kalır. Bu proaktif yaklaşım, hız kazanımlarını korur. Site hızını sürekli izlemek ve oluşan yavaşlamaları hızlıca gidermek, sitenin uzun vadede hızlı kalmasının ve iyi bir kullanıcı deneyimi sunmaya devam etmesinin temelidir.
Hızın iş sonuçlarına ve bütünsel değeri
Site hızı, yalnızca teknik bir metrik değil, doğrudan iş sonuçlarını etkileyen bir faktördür. Hızlı bir site, kullanıcıların sitede kalmasını, daha fazla sayfa görüntülemesini ve dönüşüm gerçekleştirmesini destekler; yavaş bir site ise kullanıcıları ve dönüşümleri kaybettirir. Bu yüzden hız iyileştirmesi, hem kullanıcı deneyimi hem iş sonuçları açısından değerli bir yatırımdır. Hızın iş sonuçlarına etkisini anlamak, ona yatırım yapmanın önemini gösterir.
Sonuç olarak, site hızı hem kullanıcı deneyiminin hem arama performansının hem iş sonuçlarının önemli bir parçasıdır. Core Web Vitals metriklerini anlamak; görselleri optimize etmek, sunucu yanıt süresini iyileştirmek, önbelleklemeyi kullanmak, kodu sadeleştirmek, üçüncü taraf kaynaklarını yönetmek, mobil hıza öncelik vermek ve hızı sürekli izlemek; bu adımlar bir araya geldiğinde, sitenizi hem kullanıcılar hem arama motorları için hızlı ve keyifli hale getirirsiniz. Site hızına yatırım yapmak, kullanıcıları memnun etmenin, arama performansını desteklemenin ve iş sonuçlarını iyileştirmenin en somut ve değerli yollarından biridir.
Özet
Core Web Vitals, teknik bir zorunluluk olmanın ötesinde kullanıcı deneyiminin ölçülebilir hâlidir. LCP hızlı görünmeyi, INP hızlı yanıt vermeyi, CLS ise görsel istikrarı temsil eder. Bu üç metriği iyileştirmek yalnızca sıralamaya değil, dönüşüm oranına da doğrudan katkı sağlar — çünkü hızlı ve istikrarlı bir sayfa, terk edilmeyen sayfadır.
Sitenizin mevcut durumunu ölçmek için ücretsiz SEO araçlarımızı kullanabilir, kapsamlı bir değerlendirme için ücretsiz analiz talebinde bulunabilirsiniz.
Sıkça Sorulan Sorular
Core Web Vitals sıralama faktörü mü? +
Evet, Google Core Web Vitals metriklerini sayfa deneyimi sinyallerinin bir parçası olarak kullanır. Ancak tek başına içeriğin kalitesinden daha güçlü bir faktör değildir. İçeriği eşdeğer iki sayfa arasında ayrım noktası olarak düşünmek daha doğrudur.
FID neden kaldırıldı, yerine ne geldi? +
FID (First Input Delay) yalnızca ilk etkileşimin gecikmesini ölçüyordu ve sayfanın genel yanıt verebilirliğini yansıtmıyordu. Mart 2024'te yerini INP (Interaction to Next Paint) aldı; INP sayfa ömrü boyunca tüm etkileşimleri değerlendirir.
Core Web Vitals verileri ne sıklıkla güncellenir? +
Search Console'daki Core Web Vitals raporu, son 28 günlük gerçek kullanıcı verisinin (CrUX) hareketli ortalamasını gösterir. Bu nedenle yaptığınız iyileştirmelerin rapora tam yansıması genellikle 28 güne kadar sürer.
Laboratuvar verisi ile saha verisi arasındaki fark nedir? +
Laboratuvar verisi (Lighthouse) kontrollü bir ortamda simüle edilmiş ölçümdür; hızlı geri bildirim verir. Saha verisi (CrUX) gerçek kullanıcıların gerçek cihaz ve bağlantılarındaki deneyimidir. Google sıralamada saha verisini kullanır.
Yazar
TBB Dijital Editör · Kıdemli SEO Danışmanı10+ yıl arama motoru optimizasyonu deneyimi. Teknik SEO, içerik stratejisi ve e-ticaret SEO uzmanı.
TBB Dijital Editör tüm yazılarıSEO ipuçlarını kaçırmayın
Yeni rehberler ve güncellemeler için e-posta listemize katılın. Spam yok.
Teşekkürler! Kaydınız alındı.
Dosyanızı indirin →